Szukany produkt
 
Wydawnictwo 

Kategorie

 
 

Informacje

 
 
konserwacja mebli zabytkowych
konserwacja mebli zabytkowych
Techniki, narzędzia i niezbędne materiały konserwatorskie

 

Autor: Janusz Sękowski
Tytuł: konserwacja mebli zabytkowych
Rok wydania: 2009
Miejsce wydania: Warszawa
Oprawa: twarde lakierowane okładki
Format: B5
Ilość stron: 260
Międzynarodowy Standardowy Numer Książki: ISBN 978-83-7507-059-0
Wydawnictwo: Semper
 
  • Opis
  • Spis treści
 

Nowe wydanie (poprawione i uzupełnione)

Pierwsza w kraju książka całościowo opisująca poszczególne etapy prowadzenia prac konserwatorskich w zabytkowych meblach wraz z podaniem technik, narzędzi i potrzebnych materiałów konserwatorskich. Dodatkowo wyposażona w informacje związane z prowadzeniem dokumentacji konserwatorskiej oraz z planowaniem kolejności i zakresu prac.

Janusz Sękowski (ur. 1957) absolwent Wydziału Historycznego Uniwersytetu Warszawskiego. W latach 1981-1985 prowadził remont zabytkowych nieruchomości Parafii Ewangelicko-Reformowanej w Żychlinie koło Konina ("Jednota" nr 2/1985). Jednocześnie wykonał konserwację elementów wyposażenia. Za prace te otrzymał (1985) Złotą Odznakę Ministra Kultury i Sztuki. W latach późniejszych prowadził pracownię konserwacji rzeźby w drewnie oraz ruchomych zabytków drewnianych z muzeów państwowych i ze zbiorów prywatnych.

Tytułowy temat książki, szczególnie od strony praktycznej, poruszany był do tej pory rzadko i w sposób wycinkowy. Spróbowałem zatem w tym miejscu przekazać swój zbiór doświadczeń w tej dziedzinie oraz spostrzeżenia, których nabyłem w kontaktach z innymi osobami zajmującymi się konserwacją mebli zabytkowych. Sięgnąłem również do innych dostępnych prac dotyczących tego zagadnienia. Własne doświadczenie ułatwiło mi ponadto pewne usystematyzowanie przekazywanego materiału, co powinno być pomocne przy korzystaniu z tej publikacji. Niewątpliwie nie uchroniłem się od wielu niedoskonałości. Może pewnym usprawiedliwieniem będzie powszechna niechęć do dzielenia się umiejętnościami pozyskiwanymi własną długoletnią pracą i praktyką, niechęć, która jednak funkcjonuje i dotknęła również mnie.

 

Zagadnienia związane z konserwacją i restauracją mebli są interdyscyplinarne. Rozpoczynają się w sferze historii sztuki i dążą — przez chemię — do wielu kierunków rzemiosła artystycznego. W związku z tym w ramach własnej specjalizacji tworzą specjalizacje dodatkowe. Ja, naturalnie, nie mam wiedzy i praktyki we wszystkich tych dziedzinach. Doświadczenie podyktowało mi jednak następujący pogląd. Znajomość przebiegu historii meblarstwa jest domeną historyków sztuki. Zakres tematyczny tego zagadnienia jest niezwykle szeroki i należy go śledzić w pracach naukowych. Mają one charakter przekrojowy lub — odwrotnie — bardzo wąski. Sztuka i rzemiosła artystyczne, towarzyszące budowie mebli, mają po dzień dzisiejszy swoich przedstawicieli. Myślę tu o malarzach, pozłotnikach, witrażystach, jubilerach, ślusarzach, odlewnikach i tapicerach. Są to zawody wymagające osobnej nauki. W większości wypadków zaczyna się ona od zawodowych podręczników i zorganizowanej praktyki. Sama konserwacja mebli koncentruje się na wiedzy konserwatorskiej wspartej bardzo poważną znajomością stolarstwa i propedeutyką chemii. Tego modułu nie można już podzielić, a niewątpliwie należy go uzupełnić zdolnościami manualnymi.


Powyższy pogląd starałem się udowodnić w tej książce. Nie uczyniłem wstępu dotyczącego historii meblarstwa w pigułce. Rzetelne prace konserwatorskie na obiekcie zabytkowym wymagają ścisłych informacji o danej epoce, stylu czy warsztacie. Należy je odnaleźć w odpowiednich pracach naukowych. O kilku rzemiosłach artystycznych czy też zakresach innych dziedzin konserwatorskich, kilkakrotnie, nawet obszerniej, wspominam w dalszym tekście. Zawsze czynię to z podkreśleniem braku własnego wystarczającego doświadczenia w tym zakresie. Robię to wyłącznie w celu stworzenia obrazu prac, który niejednokrotnie trzeba przekazać inwestorowi. Jest on zawsze zainteresowany końcowym efektem całościowym. A uwag takich inwestor oczekuje z zasady od konserwatora, który występuje jako organizator całego, często skomplikowanego, procesu konserwacji czy rekonstrukcji.

 

W zakresie samych prac konserwatorskich przy drewnianych meblach uznałem podstawową znajomość stolarstwa za rzecz oczywistą. W wypadku braku informacji z zakresu tego zawodu najodpowiedniejsze wydaje mi się odesłanie zainteresowanych do podręczników zawodowych lub uznanych poradników. Absolutnie niezbędna jest też praktyka w zakładzie stolarstwa, np. artystycznego. W zawodzie konserwatora zabytków wiodącą nauką humanistyczną jest historia sztuki, technologiczną — chemia i biologia, a podstawą — fach, którym legitymował się oryginalny twórca.

 

Zakres prac prowadzonych przy meblach zabytkowych powinny określać wytyczne konserwatorskie uzyskane od inwestora. Stan taki występuje w wypadku zleceń dotyczących obiektów zarejestrowanych w Biurach Badań i Dokumentacji Zabytków przy Wojewódzkich Konserwatorach Zabytków. Nie ma tu znaczenia prawo własności umieszczające obiekt w rękach państwowych, kościelnych czy prywatnych. W wielu wypadkach inwestorzy zapraszają konserwatora do uczestnictwa w tworzeniu wytycznych. Trzeba jednak pamiętać, że mimo największej w tej grupie wiedzy technicznej, konserwator powinien wykonać swoją pracę zgodnie z aktualnymi potrzebami inwestora. Potrzeby te często wynikają z szerszego spojrzenia na posiadaną kolekcję lub z potrzeb unikalnego obiektu. Mogą np. występować prace polegające na zaimpregnowaniu dużej liczby mebli, a niewymagające, potrzebnych zresztą, indywidualnych działań całościowych— bo palącą potrzebą kolekcji jest jej uchronienie od rozwijających się kolonii szkodników drewna. Czasami bywa odwrotnie i prowadzi się prace w ogromnej części rekonstrukcyjne, dotyczące nieistniejących fragmentów mebla. Odtworzeniu poddane są części obiektu, z którego pozostał niewielki fragment. Potrzeba taka wynika z rekonstruowania kompletnego pomieszczenia, charakterystycznego dla pewnej epoki i stylu. Historyk sztuki decyduje również, jak powinny być usuwane przeróbki lub jaki stan mebla uznajemy za pierwotny. Aktywnym przedłużeniem tego toku postępowania jest udział konserwatora w ustalaniu zakresu konserwacji obiektów nie zarejestrowanych, ale wartościowych. Tutaj rola konserwatora wzrasta, ponieważ jest on najczęściej osobą merytorycznie lepiej przygotowaną od właściciela.

Data dodania produktu: 06 czerwiec 2006.